پنج شنبه ۷ خرداد ۱۳۹۴ / Thursday, 28 May, 2015
سیستم ایمنی

سیستم ایمنیتا چند سال پیش تصور بر آن بود که مغز از سیستم ایمنی برخودار نیست زیرا تحت تاثیر پاسخ‌های ایمنی و یا التهاب قرار نمی‌گرفت . اما به طور قطع تا حدودی توسط “ سد خونی - مغزی”از وقایع خارجی مصون مانده است . این سد از سلول‌های تخصص یافته اندوتلیوم عروق مغزی تشکیل یافته است و از عبور ملکول‌ها و همچنین سلول‌های ایمنی به مغز جلوگیری می‌کند.
با این وجود دیدگاه ما در این مورد به طور قابل توجهی تغییر کرده و این در نتیجه تحقیق بر روی تقابل عمل و مغز و سیستم ایمنی حاصل شده است . ایمنی عصبی در حال حاضر شاخه فعالی از تحقیقات را به خود اختصاص داده است.
● راههای دفاعی بدن
سیستم ایمنی ،خط مقدم دفاع ما در برابر مهاجمین آسیب رسان محسوب می‌شود . این مهاجمین ویروسی ، باکتریایی و یا قارچی طیف وسیعی از بیماری‌ها از یک سرماخوردگی معمولی تا بیماری‌های تهدید کننده و حادی چون ایدز، مننژیت و یا سل را شامل می‌شوند.
مکانیسم‌های دفاعی به راههای گوناگون صورت می‌گیرد . نخست تغییرات جریان خون و آزادسازی مولکول‌های موضعی التهاب در بافت دچار عفونت،‌زخم و یا التهاب است که حاصل آن تورم و درد می‌باشد . به طور عام فعال شدن سیستم ایمنی در حکم راه‌اندازی سلول‌های لکوسیت و ماکروفاژها و پروتئین‌های فاز حاد است که به سمت مکان آسیب رهسپار می‌شوند و پس از شناسایی، پاتوژن‌های مهاجم را از میان برمی‌دارند .
به علاوه پاسخ‌های فاز حاد علائمی را پدیدار می‌سازند که همگی آنها را تجربه کرده‌ایم.(تب، درد، بی‌خوابی، بی‌اشتهایی و بی‌حوصلگی) هر یک از این پاسخ‌ها عامل مساعد کننده‌ای در جهت دفع عفونت، ذخیره انرژی و کمک به التیام محسوب می‌گردند. اما اگر این عوامل دفاعی با شدت و با مدت بیش از حد دست به کار شوند می‌توانند مخرب باشند . بنابراین عملکرد آنها باید کاملا کنترل شده باشد.
● مغز و پاسخ‌های دفاعی
اکنون ما درک کاملا متفاوتی از رابطه میان مغز و سیستم ایمنی داریم و این درک از آنجا منشا می‌گیرد که شواهدی دال بر پاسخ مغز به پیام‌های سیستم ایمنی و بافت‌های آسیب دیده یافت شده است و ساختار دیدگاه سابق به کلی تغییر کرده است . تحقیقات چنین می‌نماید که مغز مجموعه‌ای از پاسخ‌های ایمنی موضعی و التهابی نشان می‌دهد و به طور قطع ارگان مهمی در راستای کنترل سیستم ایمنی و پاسخ‌های فاز حاد تلقی می‌شود . بسیاری از پاسخ‌ها در برابر امراض همچون تب، خواب و اشتها توسط هیپوتالاموس تنظیم می‌شوند.
مغز پیام‌هایی را از بافت‌های عفونی و یا آسیب‌ دیده دریافت می‌دارد و ماهیت این پیام می‌تواند عصبی (از طریق اعصاب حسی) و یا همورال (از طریق مولکول‌های موجود در جریان خون) باشد. همچنین به نظر می‌رسد که پیام‌های عصبی توسط فیبرهای مرتبط با درد و نیز عصب واگ منبعث از کبد - ارگان کلیدی در تولید پروتئین‌ها فاز حاد - منتقل می‌گردند. ماهیت پیام‌رسان‌های مولکولی به خوبی شناخته نشده است اما اعتقاد بر آن است که پروستاگلندین‌ها ( که توسط آسپرین مهار می‌شوند ) و نیز پروتئین‌های کمپلمان (آبشاری از پروتئین‌های مهم در سیر نابودسازی مهاجمین) در این امر ایفای نقش می‌کنند. اما شاید مهمترین مولکول‌های پیام رسان در این زمینه پروتئین‌هایی باشند که ظرف ۲۰ سال گذشته بر ما آشکار شده‌اند - یعنی سایتوکین‌ها.
● سایتوکاین‌ها به منزله مولکول‌های دفاعی
سایتوکاین‌ها مدافعین بدن هستند . تا کنون حدود ۱۰۰ نوع آنها شناسایی شده است و انواع جدیدتری از آنها نیز در راه کشف هستند. در حالت عادی این مولکول‌ها در غلظت‌های بسیار پایین در بدن وجود دارند اما به محض مواجهه با بیماری‌ و آسیب به سرعت کلید آنها روشن می‌شود. سایتوکاین‌ها انواع مختلفی را در برمی‌گیرند از جمله اینترفرون‌ها اینترلوکین‌ها، فاکتورهای تخریب بافتی و کموکاین‌ها. بسیاری از این مولکول‌ها در همان محل آسیب تولید می‌شوند و بر سلول‌‌های مجاور اثر می‌گذارند. اما تعداد دیگری وارد جریان خون شده و از این راه پیام‌ها به اندام‌های دور دست مانند مغز منتقل می‌شود . سایتوکاین‌ها در واقع همان مولکول‌هایی هستند که مسئولیت‌ پاسخ به بیماری‌ها وعفونت را بر عهده دارند.
آنچه تولید سایتوکاین‌ها را سبب می‌شود محصولات باکتریایی، ویروسی و آسیب‌هایی که بقای سلولی را تهدید می‌کنند مانند سموم و مقادیر کم اکسیژن می‌باشد . کنترل کننده مهم دیگر در این بین مغز می‌باشد که از طریق پیام‌های عصبی که به بافت‌ها ارسال می‌کند(عمدتا از راه سیستم‌ سمپاتیک ) و یا هورمون‌ها(از قبیل کورتیزول مترشحه از غده فوق کلیه ) کلید فعالیت سایتوکاین‌ها را خاموش و روشن می‌کند. سایتوکاین‌ها جزء‌ آن دسته مولکول‌هایی هستند که نقش‌های متعددی ایفا می‌کنند و بخصوص بسیاری از آنها اجزای سیستم ایمنی مانند تورم، تغییرات موضعی ، جریان خون ، راه اندازی موج دوم پاسخ‌های التهابی را فعال می‌کنند.
سایتوکاین‌ها تقریبا روی همه ساختارهای فیزیولوژیک اثر می‌گذارند و حتی با اثر بر روی کبد موجب ساخته شدن پروتئین‌های فاز حاد می‌شوند. با وجود تشابهات زیاد عملکردی این مولکول‌ها تفاوت‌های چشمگیری با یکدیگر دارند و برخی اثرات ضد التهابی دارند. گروهی به طور موضعی بر روی سلول‌های مجاور خود اثر می‌گذارند و دسته‌ای دیگر همچون هورمون‌ها به گردش خون رها می‌شوند.
● استرس و سیستم ایمنی
همگی ما شنیده‌ایم که در شرایط استرس سطح ایمنی‌مان افت می‌کند و بیمار می‌شویم. اکنون ما می‌دانیم که استرس چگونه به طور مستقیم واز طریق مسیر HPA و نیز به طور غیر مستقیم سیستم ایمنی را تحت تاثیر قرار می‌دهد. استرس سیستم ایمنی و در نتیجه حساسیت ما نسبت به بیماری را تغییر می‌دهد . البته این واکنش به نوع استرس و نیز نحوه پاسخ ما بستگی دارد - برخی افراد به خوبی شرایط استرس‌زا را تحمل می‌کنند.
تنها استرس‌هایی قادر به تسلیم سیستم ایمنی ما هستند که بسیار وخیم‌اند، همچون کار بیش از حد و نیز تراژدی‌های زندگی.
یکی از مولکول‌های مهمی که در جریان استرس افزایش می‌یابد فاکتور آزاد کننده کورتیکوتروفین )CRF( است .
CRF مسیر کوتاهی از هیپوتالاموس به سمت هیپوفیز را طی می‌کند تا هورمون دیگری به نام فاکتور آزادکننده آدرنوتروفین)ACTH ( رهایش یابد . هورمون اخیر از راه جریان خون طی مسیر می‌کند تا به غده فوق کلیه رسیده و در آنجا هورمون‌های استروئید (در انسان این هورمون کورتیزول است) را آزاد کند. استروئیدها ترکیبات بسیار مهمی در روند سرکوب پاسخ‌های ایمنی و التهاب هستند اما داستان بسیار پیچیده‌تر از اینهاست . زیرا هورمون‌ها و عوامل عصبی دیگری نیز در کارند و همچنین برخی از شرایط ملایم استرس‌زا حتی تقویت کننده سیستم ایمنی هستند .
● ایمنی و پاسخ‌های التهابی درون مغز
تحقیقات اخیر نشان داده‌اندکه بسیاری از مولکول‌های دفاعی اعم از سایتوکاین‌ها در روند بیماری‌های مغزی نیز نقش محافظتی دارند . مانند بیماری‌های ام- اس ،‌سکته مغزی و آلزایمر . به نظر می‌رسد این مولکول‌ها نورون‌های داخل مغز را نیز مورد تهاجم قرار می‌دهند.
بنابراین راههای درمانی گوناگونی بر مبنای سرکوبی و مهار سیستم ایمنی و پاسخ‌های التهابی استوار گشته است. بدین ترتیب دانش نورو ایمونولوژی دانش تازه واردی در عرصه علوم اعصاب محسوب می‌گردد و می‌توانند در زمینه درمان بیماری‌های مهم مغزی راهگشا باشد.

منبع : روزنامه رسالت

مطالب مرتبط
فیلم زنده سوزاندن ‎مسلمانان آفریقای مرکزی +18 - جنایت زنده سوزاندن انسانهای بی گناه در سکوت سردمداران حقوق بشر و بی‌توجهی خود انسانها به یکدیگر هنوز ادامه دارد . این ویدئو به جنایت مسیحیان آفریقای مرکزی در حق مسلمانان این کشور نسبت داده شده است.
هویت فیلمبردار فاش شد ! / تصاویر - اقدام جالب و منحصر به فرد این نماینده ، گرچه باعث افشای دقیق اتفاقات در روز حادثه شد، اما احتمالاً پس از این باعث خواهد شد برخی در شلوغی های مجلس، مواظب زبان و بیان خود باشند، چرا که ممکن است حتی دور از دسترس خبرنگاران، نماینده ای در حال فیلمبرداری از ماجرا باشد.
تصاویر مراسم اختتامیه جشنواره کن - مراسم اعطای جوایز شصت و هشتمین دوره جشنواره فیلم کن با اعطای جایزه نخل طلای این دوره به فیلم «دیپان» ساخته «ژاک ائودیار» کارگردان معروف فرانسوی برگزار شد.
شوک سلفی مادر و دختری هانیه غلامی / تصاویر - سلفی مهران غفوریان، امین زندگانی و همسرش در ردیف اول یک کنسرت. لادن مستوفی و هنگامه قاضیانی. حضور علی اوجی هم که اتفاقی طبیعی است. عکسی دیدنی از سید احمد خمینی. مهتاب کرامتی در اختتامیه جشن عکاسان سینمای ایران
اینجا واس ماس تیتر یک «گاردین»! / عکس - رجمه ساده این عبارت انگلیسی که خلاصه صحبت های این مقام مسئول صهیونیستی است دقیقا دیالوگ معروف جواد رضویان در سریال در حاشیه است: « اینجا واس ماس، اینجا کل‌ش واس ماس»
حجامت / گزارش تصویری - پزشکان اعتقاد دارند حجامت نقش مهمی در پیشگیری از بیماری ها، مخصوصا بیماری های مزمن و مرتبط با سبک زندگی دارد. از دیرباز هدف اصلی در حجامت ارتقای سلامتی جسمی و روحی بوده است.
ویدیو: مشاجره لفظی کوچک زاده و ظریف در مجلس - جلسه غیر علنی مجلس با حضور محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه و سید عباس عراقچی عضو ارشد تیم مذاکره کننده هسته‌ای امروز صبح به ریاست علی لاریجانی برگزار شد. ظریف و عراقچی آخرین روند مذاکرات ایران با 1+5 را در جلسه غیر علنی امروز مجلس برای نمایندگان تشریح کردند.اما پس از پایان سخنان ظریف و زمانی که وی قصد ترک مجلس را داشت برای لحظاتی صحن علنی با مشاجره کوچک زاده با ظریف به تشنج کشیده شد.
تصاویر دار زدن یک نطامی ایرانی! توسط داعش - این جنایت هولناک درحالی صورت گرفته که یک سایت معتبر مصر اعلام کرد که نظامی اعدام شده، یک سرباز ایرانی بوده که در گروه الحشد الشعبی (نیروهای بسیج مردمی) در فلوجه می‌جنگیده است!
ورود خاندان هاشمی به انتخابات مجلس / عکس - مشی پدران و رفتار دختران اگرچه با علم به این تفاوت‌ها نمی‌توان عملکرد 3 زن را در یک راستا ارزیابی کرد اما مشترکات آنها قابل توجه است که از مهم‌ترین آن می‌توان به نحوه مواجهه پدران با نگاه ایده‌آلیستی دختران اشاره کرد.
گلشیفته فراهانی در فرش قرمز جشنواره کن 2015 - گلشیفته فراهانی با فیلم سینمایی "دو دوست" به کارگردانی لویی گرل بازیگر و کارگردان فرانسوی در پنجاه و چهارمین دوره "هفته بین‌المللی منتقدان کن" شرکت کرده است. گزارش تصویری از گلشیفته فراهانی را ببینید.
خواهران اسکندری؛ لاله، سارا، ستاره / تصاویر - گریم متفاوت لیلا حاتمی که به سختی قابل تشخیص است، هنر دست استاد عبدالله اسکندری. و امیرمحمد زند و سارا منجزی پور در ارگ کریم خان زند.
این آزاده نامداری نیست کتیه ! / عکس - آزاده نامداری در واکنش به انتشار عکس گریمش در فیلم «نسیم» نوشت: این یه درد دله، باهمه کسایی که دوسشون دارم، من آزاده نامداری‌ام. چادریم، بخاطر اعتقادم، بخاطر قلبم. این عکس من نیستم، کتیه، تو فیلم جناب شهبازی، میخوام درکم کنید.
رایزنی هسته‌ای در منزل صالحی / عکس - عراقچی در صفحه شخصی‌اش در اینستاگرام با انتشار عکسی از این دیدار نوشت : عيادت كاري! استفاده از فرصت عيادت از استاد عزيز جناب آقاي دكتر صالحي براي پيگيري مباحث مذاكرات.
تصاویری از خودسوزی دختر دانشجو در شیراز! - ﺑﺮﺧﯽ ﺷﻨﯿﺪﻩ‌ﻫﺎ ﺣﺎﮐﯽ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺍﺳﺖ ﯾﮏ ﺭﺍﺑﻄﻪ ﻋﺸﻘﯽ ﻭ ﻋﺎﻃﻔﯽ ﻧﺎﻓﺮﺟﺎﻡ ﻋﻠﺖ ﺍﯾﻦ ﮐﺎﺭ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺁﺧﺮﯾﻦ ﺗﻤﺎﺱ ﺗﻠﻔﻨﯽ ﺩﺍﻧﺸﺠﻮ ﺑﺎ‌‌ ﻫﻤﺎﻥ ﻓﺮﺩ ﻣﻮﺭﺩﻧﻈﺮ ﺑﺮﻗﺮﺍﺭ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﺣﺎﺿﺮ ﺍﯾﻦ ﻓﺮﺩ ﺩﺭ ﺑﺎﺯﺩﺍﺷﺖ ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﯽ‌ﺑﺮﺩ.
فقیهه سلطانی پای سفره عقد / تصاویر - سلفی جدید آزاده نامداری با شال و مانتوی جدید در پشت فرمان که به لطف خدا همه چیز سر جایش است و خیلی خندان و بشاش و خوب بنظر میرسد. فقیهه سلطانی و همسر فوتبالیست پای سفره عقد.
وقتی امین حیایی ادای رامبد جوان رو درمیآره... - در برنامه خندوانه اتفاق افتاد.
همسرم بهترین انتخاب برای من بود / تصویر - گروه هنری-رسانه‌ها: از روزهایی که نخستین آلبوم رسمی رضا صادقی در بازار موسیقی کشور منتشر شد، زمان زیادی می گذرد. اتفاق ها و فراز ...
تصاویر نوزادی که آیات قرآن بر بدنش نقش می بندد ! - هر چند صحت این گزارش قابل تایید نیست اما شبکه‌های خبری کلیپی از یک نوزاد روسی را منتشر کرده‌اند که روی بدن او هر جمعه آیات قرآنی نقش می‌بندد. مادر این نوزاد می‌گوید هر گاه این نوشته‌ها روی بدن فرزندم نقش می‌بندد دچار تب شدیدی می‌شود که پزشکان از پایین آوردن آن عاجز می‌مانند.
لباس عجیب بازیگر ایرانی در جشنواره فیلم کن! - نوید محمدزاده عکسی را به همراه پژمان بازغی در صفحه شخصی خود منتشر نموده است که لباس عجیب این بازیگر تعجب برخی از کاربران را به همراه داشت.
نوشته جنجالی هنرمند ایرانی در گالری نقاشی - یک هنرمند ایرانی با نوشته ای خنده دار و متفاوت بازدیدکنندگان نمایشگاه نقاشی را دست انداخت! اگر چه اقدام او هم هنری بود و هم جالب اما برخی بعد از فهمیدن موضوع نوشته دلخور و شاکی شدند.
پربازدیدها
شگرد عجیب بانک ها برای کنترل بازار برنج! - بانکهای ما چون نظارت پذیر نیستند دست به هر کاری می زنند، برنج هم یک محصول پر درامدی است و برنج در برخی از کشور ها برای کشاورز به دلیل خدماتی و نیروی کار ارزان بسیار پایین در می آید، در حال حاضر کشور ما سالانه به 2.5 میلیون تن برنج نیاز دارد که 2 میلیون آن در داخل تولید می شود و 500 هزارت تن هم واردات انجام می دهیم اما امروز برای این 500 هزار تن همه وارد کننده برنج شده اند.
اعلام نرخ رشد اقتصادی۹۳ تا تیر/احتمال افزایش وام خرید لوازم خانگی - رئیس کل بانک مرکزی از اعلام نرخ رشد اقتصادی کل سال ۹۳تا تیرماه خبرداد و گفت: پیشنهاد افزایش تسهیلات خرید لوازم‌خانگی به شورای ادامه...
راهکار نعمت‌زاده برای کاهش قیمت‌ها/وجود ۸۰۰هزار واحد صنفی غیرمجاز - وزیر صنعت، معدن و تجارت از فعالیت حدود ۸۰۰ هزار واحد صنفی غیرمجاز در کشور خبر داد و گفت: در صورت فعالیت صنوف مختلف تحت عنوان ادامه...
سقوط نرخ محصولات پتروشیمی در سایه قیمت نفت - 12محصول پتروشیمی در ماه اکتبر 8/3 درصد افت کردند ادامه...
درخشان: از دروغ متنفرم/ خیلی‌ها دلم را سوزاندند/ بهترین هدیه را به همسرم دادم - سرمربی سابق تیم فوتبال پرسپولیس از زندگی و ورود خود به عرصه فوتبال حرفه ای و ملی سخن گفت.
تولید کشور هنوز به سطح سال ۸۹ و ۹۰ نرسیده است/تسهیلات دهی بانک ها سال گذشته ۲۸۰ هزار میلیارد تومان - رئیس کل بانک مرکزی با بیان اینکه اولویت پرداخت تسهیلات در سال جاری سرمایه در گردش، بنگاه‌های کوچک و تاثیرگذار بر رشد اقتصادی است، گفت: سطح تولید کشور کماکان در سطحی پایین‌تر از رقم مشابه در سال‌های 89 و 90 قرار دارد.
بزرگداشت «کیمیایی» و نکوداشت «ملاقلی‌پور» در افتتاحیه جشنواره فیلم شهر - پنجمین جشنواره بین‌المللی فیلم شهر با برگزاری بزرگداشت مسعود کیمیایی و پوران درخشنده، نکوداشت مرتضی احمدی، رسول ملاقلی‌پور و مهران دوستی و سخنرانی رییس سازمان سینمایی، رییس سازمان فرهنگی و هنری شهرداری تهران در مراسم افتتاحیه رسما آغاز به کار کرد.
سخنگوی دولت و ماهیگیری برای رئیس جمهور از آب گل آلود بنزین! - بنزین گران شده، بسیاری از مردم ناراضی اند و درست در این میان، سخنگوی دولت، وارد گود شده و می گوید که مردم! کجای کار هستید؟ اگر روحانی نبود قیمت تا 1500 تومان هم بالا می رفت!
اسدی: با جدیت اتفاقات رخ داده در جده و ریاض را پیگیری می کنیم/منتظر بازگشت کاروان تیم نفت تهران هستیم - دبیرکل فدراسیون فوتبال ضمن تبریک به باشگاه نفت تهران گفت: به جدیت اتفاقات این دیدار را از طریق ارکان قضایی کنفدراسیون...
تعرفه 6 درصدی واردات گوشی تلفن همراه برابر با قاچاق کالا/ واردات غیررسمی برای قاچاقچیان صرفه اقتصادی دارد - رییس اتحادیه لوازم صوتی و تصویری گفت: با کاهش تعرفه واردات گوشی تلفن همراه، واردات غیررسمی این کالا صرفه اقتصادی نخواهد داشت؛ در کنار اینکه با ورود این کالا از مبادی رسمی با توجه به دریافت 9 درصد مالیات بر ارزش افزوده، درآمدهای دولت نیز افزایش می‌یابد.